Шымкентте бауырлас венгр халқының қолөнері таныстырылды — Xnews — ақпарат агенттігі

Шымкентте бауырлас венгр халқының қолөнері таныстырылды

Пушкин атындағы кітапханада «Венгрияның матьо халқының ұлттық киімдері» атты көрменің ашылу салтанаты өтті. Іс-шараға арнайы Венгрияның Алматы қаласындағы Бас консулы Сабольч Карой Секе келді.

Салтанатты жиында сөз сөйлеген венгр дипломаты бұл мәдени іс-шараның венгр және қазақ халықтарының өзара мәдени байланысын нығайтып, рухани құндылықтарын байытудағы маңызына тоқталды.

Айта кетейік, венгр халқы бірнеше этнографиялық топқа бөлінеді. Солардың бірі – Раба мен Дунай өзендерінің аралығын мекендеген қыпшақтар немесе құмандар (кундар). Олар – моңғол-татар шапқыншылығы кезінде тарихи қоныстарынан ығысып, Көтөн ханның бастауымен Венгрияға қоныс аударған ежелгі қыпшақтардың ұрпақтары. Тарихи деректерде сол кезеңде 40 мың қыпшақ отбасының Венгрияға көшкені айтылады.

Венгрияның Куншаг аймағында қоныстанған қыпшақтар XVIII ғасырдың соңына дейін өздерінің автономиясын және тілін сақтап келген. Кейін жергілікті халықпен ассимиляцияға ұшыраған. Бүгінде Венгрияда қыпшақ текті жүз мыңға жуық адам бар деген дерек кездеседі. Олар өздерінің тарихи тамыры мен байырғы атақонысымен байланысын сезінеді.

Көрмеге матьо мәдениетінің үлгісінде жасалған тұрмыстық бұйымдар мен ұлттық киімдер қойылған. Матьо өнері – Венгрияның Мезёкёвешд қаласы мен оның маңын мекендейтін этнографиялық топқа тән өзіндік халықтық өнер бағыты. Аталған қала Будапешттен солтүстік-шығысқа қарай шамамен 130 шақырым жерде орналасқан.

Матьо нақышындағы кестелеу өнері XIX ғасырдың ортасында қалыптаса бастаған. Алғашында шебер әйелдер төсек-орын жабдықтарының шеттерін қызыл және көк жіптермен безендірген. Кейін бұл өрнектер жас жігіттердің жейделерінің кең жеңдеріне де түсіріле бастаған. Уақыт өте келе кесте үлгілеріне сары және жасыл түстер қосылған.

Матьо кестелеу өнері ЮНЕСКО-ның материалдық емес мәдени мұрасының репрезентативтік тізіміне енгізілген.

➖

На выставке в Шымкенте представлено ремесло братского венгерского народа

В городской универсальной библиотеке им. А. Пушкина состоялось открытие выставки “Народное искусство матьо – наследие венгерской культуры”. Специально на открытие прибыл генеральный консул Венгрии в г. Алматы Сабольч Карой Сёке. Выступая на торжестве, венгерский дипломат отметил важность культурного мероприятия для взаимного обогащения двух народов – венгерского и казахского.

Необходимо напомнить, что венгры делятся на разные этнографические группы. Одна из таких групп проживает между реками Раба и Дунай, и здесь живут кипчаки, или куманы (куны), потомки древних кипчаков, вытесненных сюда в период монголо-татарского нашествия, когда сорок тысяч кипчакских семей под началом Кётёнь-хана ушли в Венгрию. В Венгерской области Кунзаг, живущие здесь кипчаки сохраняли свою автономию и свой язык до конца XVIII века и только потом были ассимилированы. Кипчаки в Венгрии еще есть, их примерно сто тысяч, и они чувствуют свое родство со своей древней родиной

На выставке представлены предметы быта, костюмы, выполненные в стиле культуры матьо — это самобытное направление венгерского народного искусства, связанное с этнографической группой, проживающей в окрестностях города Мезёкёвешд (примерно в 130 километрах к северо-востоку от Будапешта). Вышивать в стиле матьо начали примерно в середине XIX века. Изначально мастерицы украшали красной и синей нитью края постельного белья, затем — широкие рукава юношеских сорочек, а позже появились жёлтые и зелёные цвета.

Вышивка матьо включена в Список всемирного нематериального культурного наследия ЮНЕСКО.

Shymkala.kz

x

Check Also

Халықаралық студенттер күніне орай белсенді жастар марапатталды

Бүгін қаладағы Жастар Ресурстық орталығында Халықаралық студенттер күніне орай мерекелік іс-шара ұйымдастырылды. Жастардың басын қосқан тағылымды жиынның басты мақсаты – ...

Көкпар көрігі қызған Шымкент

Шымкентте ұлттық спорттың мерейін асқақтатқан дүбірлі дода. Қалада белгілі азамат Шәмшидин Жарқынбекұлының 75 жылдық мерейтойына арналған республикалық көкпар турнирі өтіп ...